Zmiany w skórze starzejącej się
W trzeciej dekadzie życia skóra zaczyna się zmieniać. Jej funkcje ochronne zostają osłabione. Procesy metaboliczne komórek spowalniają, skóra traci swoje nawilżenie i staje się mniej elastyczna.
Wiek metrykalny nie jest czynnikiem determinującym stan skóry dojrzałej. Najważniejszą rolę pełnią tu czynniki środowiskowe. Zabarwienie, elastyczność i zdolność regeneracji naskórka znacznie szybciej ulegają zaburzeniu w okolicach skóry intensywnie eksponowanych na działanie promieniowania słonecznego (odsłoniętych) w porównaniu do obszarów nie poddawanych działaniu promieniowania.
Na starzenie się skóry wpływają:
A. czynniki endogenne
B. czynniki egzogenne
Starzenie się skóry
Starzenie się skóry wywołane działaniem czynników endogennych i egzogennych
Wpływ na wygląd i funkcje skóry dojrzałej mają różnorodne czynniki. Normalny, biologiczny proces inwolucyjny jest endogenny i niekontrolowany przez zewnętrzne czynniki. Elementami tego procesu są:
- Zmniejszająca się zdolność regeneracji komórek
- Niższa aktywność gruczołów łojowych (i) i potowych
- Niższa produkcja estrogenów
Do czynników egzogennych prowadzących do przedwczesnego starzenia się skóry (nazywanego też fotostarzeniem) zalicza się:
- Ekspozycję na promieniowanie UV i powstawanie wolnych rodników
- Stosowanie używek (tytoń, alkohol)
- Wpływ klimatu i pogody
Redukcja aktywności gruczołów łojowych (i) i potowych
Malejąca wraz z wiekiem aktywność gruczołów łojowych (i) i potowych prowadzi do ubytku substancji ważnych dla struktury płaszcza hydrolipidowego i kwaśnego płaszcza ochronnego skóry. Efektem jest sucha, uboga w lipidy i popękana skóra, dużo bardziej wrażliwa na mydło i roztwory zasadowe, takie jak te znajdujące się w środkach myjących. Stosowanie takich produktów usuwa jeszcze więcej lipidów naskórka. W konsekwencji skóra wysusza się jeszcze bardziej z powodu nasilenia transepidermalnej utraty wody (TEWL). Jej powierzchnia staje się szorstka i ma małe pęknięcia w warstwie rogowej. Skóra robi się napięta i może swędzieć.
Wygląd i zmiany histologiczne
Wygląd „skóry dojrzałej” charakteryzują następujące zmiany: wraz ze starzeniem się skóry powoli znika podskórna tkanka tłuszczowa (i), skóra właściwa staje się cieńsza, a tkanka łączna traci swoją włóknistą strukturę i zdolność wiązania wody. Elastyczne włókna ulegają degeneracji i pojawiają się zmarszczki. Utracone zostaje też uporządkowanie warstw naskórka. Powstaje mniej jego komórek, a te istniejące kurczą się. Naskórek staje się cieńszy.
Skóra starzejąc się robi się coraz cieńsza. Tkanka łączna traci swoją normalną, włóknistą strukturę i zdolność wiązania wody.
- Warstwa rogowa skóry
- Naskórek
- Brodawki skórne
- Skóra właściwa
