Skóra właściwa (Corium)
Skóra właściwa (dermis albo corium) tworzy wyraźną granicę z naskórkiem i mniej widoczną z tkanką podskórną (podskórną tkanką tłuszczową).
Warstwa brodawkowa (stratum papillare) tworzy wyraźną, falistą granicę z naskórkiem.
1 Warstwa brodawkowa (stratum papillare)
2 Błona podstawna
3 Komórki podstawne
4 Naskórek
Budowa i funkcje skóry właściwej
Warstwa brodawkowa i warstwa siateczkowa
Warstwa siateczkowa (stratum reticulare; z łac. reticulare = siateczkowy) stanowi niższą część skóry właściwej i płynnie przechodzi w podskórną warstwę tłuszczową. Warstwa brodawkowa (stratum papillare) znajduje się powyżej i tworzy wyraźną, falistą granicę z naskórkiem. Falista struktura zwiększa obszar kontaktu z naskórkiem, zapewniając dzięki temu odpowiednie odżywienie najgłębiej położonej warstwy naskórka - komórek podstawnych – poprzez naczynia krwionośne splotu podbrodawkowego skóry właściwej.
Tkanka łączna skóry
Głównym elementem skóry właściwej jest proteinowa tkanka łączna zbudowana z włókien elastynowych o kształcie łuku i falistych, prawie nieelastycznych włókien kolagenowych. Odpowiedzialne są one za elastyczność i możliwość rozciągania się skóry. Młode włókna kolagenowe w połączeniu z glikozaminoglikanami odpowiadają za wiązanie dużej ilości wody i w ten sposób wpływają na odpowiednie napięcie młodej skóry. Wraz ze wiekiem zmniejsza się zdolność tkanki łącznej do zatrzymywania wody. Skóra ma tendencję do marszczenia.
Tkanka łączna, glikozaminoglikany i zdolność wiązania wody
Przestrzeń między włóknami skóry zawiera pewnego rodzaju „wypełnienie”, zbudowane z długich łańcuchów molekuł cukru (polisacharydy; z grec. poly = wiele, sacchar = cukier). Te nazywane są glikozaminoglikanami (również mukopolisacharydami). Dzięki fibronektynie, pełniącej funkcję „kleju”, wiążą one proteinową tkankę łączną, by stworzyć proteoglikany, które mogą wiązać molekuły wody. Ta żelowa masa działa jak gąbka - pod wpływem nacisku może oddać nadmiar wody lub ponownie ją wchłonąć w odwrotnej sytuacji. Proces ten prawdopodobnie pomaga w dostarczaniu skórze składników odżywczych.
Kwas hialuronowy (z grec. hyalo = szkło) należy do grupy glikozaminoglikanów i jest częścią wiążącego wodę elementu tkanki łącznej.
Glikozaminoglikany (i) są stale produkowane i degradowane. W przeciwieństwie do nich, nowe włókna kolagenowe tworzone są tylko wtedy, kiedy jest to potrzebne, np. gdy skóra zostanie zraniona.
Pozostałe elementy
Pozostałe elementy skóry właściwej stanowią różnego rodzaju komórki, takie jak fibroblasty, mastocyty i inne, jak również liczne naczynia krwionośne i limfatyczne, zakończenia nerwów, receptory ciepła i zimna, a także receptory dotyku.
