Podstawy pielęgnacji skóry
Zdania dotyczące znaczenia kosmetyki w codziennym życiu są podzielone. Dla jednych kosmetyczna pielęgnacja skóry jest środkiem służącym budowaniu dobrego samopoczucia i zdrowia. Dermatolodzy pozostają jednak sceptyczni wobec tej opinii. Związane jest to z tym, że dermatologia, w przeciwieństwie do kosmetyki, stanowi naukowe i potwierdzone badaniami podejście do zapewnienia zdrowia skóry i tym samym dobrego samopoczucia.
Dermatologia definiowana jest jako diagnozowanie i leczenie chorób skóry, a także chorób wenerycznych. Oprócz medycyny estetycznej i operacji plastycznych obejmuje także farmakologię skóry.
We wcześniejszych latach nie istniała wyraźna granica między medycyną a kosmetyką. Hipokrates, uznawany za ojca medycyny, zostawił w spadku po sobie szeroki wachlarz formuł kosmetycznych. Galen z Pergamonu, prekursor formuł farmaceutycznych, oprócz farmacji studiował również anatomię, higienę i patologię, a także sztukę przygotowywania preparatów kosmetycznych. Jednakże w późnym średniowieczu, kosmetyka została odseparowana od medycyny. Na początku XIV wieku, Henri de Mondeville napisał podręcznik chirurgii, w którym wyraźnie zaznaczył różnicę między leczeniem kosmetycznym a patologicznym.
Od tego momentu dermatologia zajmowała się chorobami skóry wymagającymi leczenia, a kosmetyka kwestią piękna skóry i jej pielęgnacji. Jedność zdrowia i piękna została poświęcona na rzecz rozważań czysto naukowych. Z tego powodu nauka przestała interesować się bardziej ogólnymi aspektami dobrego samopoczucia, a kosmetyka pozbawiona została elementów medycznych.
Pielęgnacja skóry
Nowoczesne podejście do specjalistycznej pielęgnacji skóry
Specjalistyczna pielęgnacja skóry powstała w wyniku wyraźnego rozgraniczenia kwestii medycznych od kosmetycznych, które nastąpiło w średniowieczu. Higiena i pielęgnacja ciała mają jednak kluczowe znaczenie dla utrzymania zdrowia i odgrywają ważną rolę w profilaktyce chorób i wspomaganiu działania leków. W ostatnich latach stworzono kilka ciał eksperckich, których zadaniem było opracowanie zasad dermatologii kosmetycznej.
Cele specjalistycznej pielęgnacji skóry
Podstawowym celem specjalistycznej pielęgnacji skóry jest odnawianie i utrzymywanie eudermii, czyli fizjologicznego stanu zdrowej skóry. Zdrowa skóra jest w głównej mierze efektem równowagi między nawilżeniem a zawartością lipidów, razem z fizjologicznym pH (i) powierzchni skóry, które warunkuje obecność fizjologicznej flory bakteryjnej.
W trakcie specjalistycznej pielęgnacji skórze dostarczane są różnorodne substancje aktywne, których zadaniem jest wzmocnienie jej funkcji ochronnych i zapewnienie równowagi. Produkty do pielęgnacji skóry mogą dzięki temu chronić ją przed uszkodzeniami wywołanymi negatywnym wpływem czynników środowiskowych, takich jak suchość powietrza i zimno. Dodatkowo, aplikacja czynników nawilżających i lipidów poprawia kondycję skóry i zapobiega rozwojowi chorób. W przypadku pewnych dermatoz właściwa pielęgnacja skóry powinna wspomagać leczenie farmakologiczne. O ile właściwa pielęgnacja może neutralizować szkodliwe działanie środowiska zewnętrznego, to nie da się wyeliminować wpływu czynników endogennych, takich jak biologiczne starzenie się skóry.
Nawilżenie
Woda zawarta w preparatach do pielęgnacji skóry łatwo wnika do warstwy rogowej jednak efekt nawilżenia skóry uzyskany w ten sposób jest krótkotrwały. Skóra szybko traci wilgoć w wyniku parowania. Długotrwałe uwodnienie skóry można osiągnąć za pomocą innych składników, czyli substancji higroskopijnych, zwanych nawilżającymi lub poprzez zatrzymanie wody przez okluzję.
Dostarczanie lipidów – lipidy łoju, lipidy bariery lipidowej
Faza lipidowa emulsji do pielęgnacji skóry przywraca jej niezbędne lipidy; najważniejsze z nich to:
- Lipidy łoju - składniki wydzieliny gruczołów łojowych (i). Tworzą mniej lub bardziej okluzyjny film na powierzchni skóry. Dostarczenie suchej, ubogiej w łój skórze lipidów z gruczołów łojowych (i) przywraca jej prawidłowy stan.
- Lipidy bariery lipidowej - to przede wszystkim ceramidy, cholesterol i wolne kwasy tłuszczowe, zwłaszcza kwas linolowy. Występują w warstwie rogowej. Skład naskórkowej bariery ochronnej jest uzależniony od składu tych lipidów. Miejscowe stosowanie lipidów związanych ze skórą może poprawić kondycję naskórkowej bariery ochronnej.
Sposoby na zwiększenie nawilżenia skóry:
- Naturalny Czynnik Nawilżający (NMF): Własne substancje skóry posiadające zdolność wiązania wody w warstwie rogowej. Pochodzą z potu, łoju i produktów rogowacenia: mocznik (i), kwas mlekowy i aminokwasy.
- Witaminy: Na przykład D-pantenol (prowitamina B5) i witamina E. Poza typowymi właściwościami wykorzystywanymi w procesach biochemicznych, posiadają wybitne zdolności wiązania wody.
- Kwas hialuronowy: Jako mukopolisacharyd jest ważnym składnikiem tkanki łącznej. Posiada bardzo dobre właściwości wiązania wilgoci.
- Alfahydroksykwasy (AHA): Kwas mlekowy i cytrynowy (NMF) oraz kwas jabłkowy, winowy i kwas glikolowy.
- Okluzja: Nawet emulsja bez składników aktywnych może mieć wpływ na zawartość wody w skórze. Dla przykładu, bazy lipidowe złożone z węglowodorów parafinowych mają silne działanie nawilżające. Dzięki okluzji powierzchni skóry następuje zatrzymanie wody w warstwie rogowej.
