‘Zonneallergie’ – Een door zonlicht veroorzaakte vorm van huiduitslag
‘Zonneallergie’ – Een door zonlicht veroorzaakte vorm van huiduitslag
Als blootstelling aan de zon leidt tot verandering van de huid in de vorm van bultjes, blaren of vlekken, heeft de leek het over zonneallergie. Voor de dermatoloog ligt er achter deze zelfdiagnose echter een veelheid aan mogelijke lichtafhankelijke huidveranderingen en/of huidziektes die moeilijk te onderscheiden zijn.
De volgende door UV-straling veroorzaakte reacties van de huid gaan bijna altijd gepaard met jeuk en/of bultjes, blaren of vlekken:
Door UV-straling veroorzaakte huidziekten
Polymorfe lichterupties (PLE)
Polymorfe lichterupties (PLE) is de meest voorkomende door zonlicht veroorzaakte huidziekte. Wel 20% van de bevolking heeft hier last van, in het bijzonder jonge vrouwen. Er bestaan verschillende morfologische varianten van PLE. Raadpleeg altijd een dermatoloog, want de diagnose van PLE vereist veel ervaring en andere huidziekten moeten worden uitgesloten.
Het ontstaan van PLE is het onderwerp van diepgaand onderzoek. Het schijnt te maken te hebben met een vertraagde door UV-straling in gang gezette immuunreactie. In 75% van de gevallen door UVA-straling, in 10% door alleen UVB-straling en in de overige gevallen door gevoeligheid voor alle soorten straling.
Vrije radicalen als veroorzakers van PLE
Door UV-straling in gang gezette oxidatieve stress met vorming van vrije radicalen (i) kan de cel beschadigen, wat leidt tot ontstekingsreacties en de uiteenlopende symptomen van PLE.
Met een speciale methode, een chemoluminescentietechniek (UPE = Ultraweak Photon Emission = extreem zwakke fotonenemissie), kan de vorming van vrije radicalen (i) worden waargenomen, omdat hun destructieve werking gepaard gaat met de vrijgave van fotonen (lichtquanta). Bij deze methode worden de betreffende delen van de huid bestraald met UVA en de intensiteit en de afbraak van de per seconde uitgezonden fotonen gemeten. Het resultaat van de chemiluminescentiemeting is een parameter voor de ‘oxidatieve’ staat van de huid. Als na de toepassing van een werkzaam product minder fotonen worden gemeten, geeft dit aan dat het product een anti-oxiderende werking heeft.
- Polymorphous light eruptions
Acne aestivalis
Acne aestivalis ontstaat niet alleen door UV-straling, maar verschijnt pas na een wisselwerking van UVA-straling met bepaalde bestanddelen van cosmetica of zonnebrandmiddelen, zoals emulgeermiddelen. Vrouwen van middelbare leeftijd die in hun puberteit acneproblemen hebben gehad, worden het vaakst getroffen. Een onderscheidende diagnose is een probleem, omdat de klinische symptomen op die van PLE lijken.
Een klinisch onderzoek heeft aangetoond dat mensen met symptomen van PLE of acne aestivalis als preventieve maatregel medische zonnebrandproducten zonder emulgeermiddelen maar met het radicaalvangercomplex alpha-glucosylrutin en vitamine E moeten gebruiken, zodat zij een effectieve bescherming opbouwen en in stand houden.
(copy 7)
- Acne aestivalis
Door extern of intern toegediende stoffen veroorzaakte reacties op licht
Een lichtallergie is een vertraagde ontstekingsreactie die gelijk is aan het door UV-werking veroorzaakte contactdermatitis na ontwikkeling van gevoeligheid voor bepaalde stoffen. Deze reacties van de huid uiten zich in jeukende bultjes op plaatsen die aan licht worden blootgesteld. Fotoallergene stoffen kunnen bepaalde geneesmiddelen zijn, zoals medicijnen tegen hoge bloeddruk, plaspillen, psychiatrische geneesmiddelen, tetracyclinen en sulfonamiden, maar ook plaatselijk toegepaste stoffen zoals geurstoffen.
Aanbevolen worden zonnefilterproducten zonder geurstoffen of emulgeermiddelen, bijvoorbeeld producten op basis van hydrodispersiegels met een hoge beschermingsfactor.
Om allergische reacties veroorzaakt door intolerantie voor chemische zonnefilters te voorkomen, worden zonnebrandproducten aanbevolen met micropigmenten. Deze micropigmenten de voor licht gevoelige huid vooral veilige bescherming tegen zonnebrand en door licht veroorzaakte huidreacties. De meeste UV-straling wordt door het huidoppervlak gereflecteerd.
(copy 8)
Ultrafijne minerale micropigmenten die vooral veilig zijn voor de huid bedekken de huid als een beschermlaag. De micropigmenten reflecteren zowel UVA- als UVB-stralen (i) direct vanaf het huidoppervlak.
Hardnekkige reacties op licht
Na een fotoallergische reactie ontwikkelen sommige patiënten een blijvende reactie op licht. Ondanks uitsluiting van de stoffen die lichtallergie bij een bepaalde persoon oproepen, verschijnen ontstekingsreacties altijd na blootstelling aan licht. Het golflengtegebied dat de reactie in gang zet wordt steeds breder, waarbij zelfs zichtbaar licht ontstekingsreacties kan veroorzaken. Deze patiënten hebben het meeste baat bij een sunblock voor het voorkomen van reacties op licht.
