Verschillende vormen van een droge huid
Een groot deel van de bevolking heeft last van een droge huid. Hierbij kunnen verschillende vormen en gradaties worden onderscheiden. Een droge huid komt vooral vaak voor bij kinderen jonger dan 10 jaar en ouderen ouder dan 60 jaar. Tussen de leeftijd van 10 jaar en 60 jaar hebben aanzienlijk meer vrouwen dan mannen last van een droge huid. Ongeveer 15 à 20% van de mensen lijdt aan atopisch eczeem als gevolg van een droge huid (xerodermie).
Oorzaken
Een droge huid is afhankelijk van verschillende externe (exogene) en interne (endogene) factoren:
- Kenmerkende exogene factoren zijn het klimaat en omgevingsfactoren zoals contact van de huid met chemicaliën zoals reinigings- en oplosmiddelen. Andere exogene factoren zijn blootstelling aan UV-straling en de invloed van huidverzorgingsproducten en therapeutische preparaten, zoals geneesmiddelen (zowel uitwendig als inwendig).
- De endogene factoren die tot een droge huid kunnen leiden of het ontstaan hiervan kunnen beïnvloeden zijn onder andere aanleg, de natuurlijke veroudering van de huid, hormonale invloeden en bepaalde huid- en inwendige ziekten (atopische dermatitis, psoriasis, ichthyosis en diabetes).
Vormen van een droge huid
Er bestaan verschillende oorzaken voor en gradaties van een droge huid, variërend van lichte vormen tot duidelijke huidziekten. In de praktijk zijn de afzonderlijke vormen niet altijd duidelijk van elkaar te onderscheiden. Toch kan over het algemeen wel onderscheid worden gemaakt tussen een problematische droge huid en een extreem droge huid. Beide types worden in wezen veroorzaakt door een tekort aan natuurlijke vochtvasthoudende factoren (i), in het bijzonder ureum (i). In verband met de pathogenese is een atopisch droge huid een speciale vorm, waarbij een verstoord vetzuurmetabolisme in de huid een belangrijke rol speelt.
Droge en ruwe huid
Kenmerken van een problematische droge huid zijn:
- Lichte schilfering
- Ruwheid
- Trekkend gevoel
- Eventueel jeuk
Eén van de belangrijkste oorzaken van de problematische droge huid is verminderd vochtvasthoudend vermogen van de huid. Dit is afhankelijk van de concentratie van natuurlijke vochtvasthoudende factoren (i) (NMF), waarvan ureum (i), aminozuren en epidermale lipiden (vooral triglyceriden, vrije vetzuren en cholesterol) de belangrijkste zijn.
Ureum wordt gevormd bij de afbraak van bepaalde aminozuren, vooral arginine tijdens het verhoorningsproces (i) van de cellen. Bij verstoring van het verhoorningsproces (i) ontstaat een tekort aan deze aminozuren, vooral arginine. Dit leidt tot een opvallende verlaging van de ureumconcentratie en vermindert het natuurlijke vochtvasthoudende vermogen. Vergelijkende klinische metingen hebben aangetoond dat de ureumconcentratie bij de droge huid 50% lager is dan bij een gezonde huid. Door dit tekort aan natuurlijke vochtvasthoudende factoren (i) (met name ureum (i)) neemt het transepidermaal vochtverlies (TEWL) toe.
Gebruik van een huidverzorgingsproduct met ongeveer 3 tot 5% ureum (i) kan dit tekort aan natuurlijke vochtvasthoudende factor ureum (i) effectief compenseren. Hierdoor neemt het vochtvasthoudende vermogen van de huid toe en wordt de conditie van de huid verbeterd of genormaliseerd.
Ureum is een natuurlijke vochtregulerende factor die het vochtvasthoudende vermogen van de huid verhoogt. Lage ureumconcentraties leiden tot meer transepidermaal vochtverlies.
De zeer droge en schilferige huid
De kenmerken van een extreem droge huid, die bijvoorbeeld optreedt bij ouderen of bij sterke uitdroging van de handen, zijn:
- ruwheid
- barsten met een neiging tot het ontstaan van kloven
- verhoorning / schilfering
- regelmatig jeuk
In tegenstelling tot bij een problematische droge huid, is toediening van een lage concentratie ureum (i) voor de extreem droge huid niet voldoende. Vaak is een behandeling met producten met 10% ureum (i) nodig.
